HOA DÂN CHỦ CHỚM NỞ TẠI TRUNG ĐÔNG

 

                                   *  ĐẠI-DƯƠNG

 

     Bất chấp lời đe dọa của các nhóm khủng bố, coi thường những vụ đánh bom tự sát, cử tri Iraq đã đi bỏ phiếu nhiều hơn sự mong đợi của thế giới, nhất là Hoa Kỳ.

     Lần đầu tiên sau gần nữa thế kỷ, cử tri Iraq tại trong nước cũng như hải ngoại mới thực sự hành xử quyền công dân một cách tự do dưới sự giám sát của 10,000 quan sát viên độc lập và được bảo vệ bởi 300,000 binh sĩ Iraq và Mỹ.

     Từ đêm thứ bảy, lệnh giới nghiêm đã được ban bố, mọi xe cộ tư nhân không được lưu thông, biên giới và phi trường quốc tế Baghdad đều đóng cửa. Tuy vậy, bọn khủng bố đã thực hiện 38 cuộc tấn công kể cả 9 vụ mang bom vào người để tấn công tự sát. Đa số dân lành đã bị thiệt mạng ngày 30-01-05 trong tổng số 44 người, kể cả 9 đánh bom tự sát. Nhưng, các nhóm khủng bố và chủ trương tẩy chay bầu cử cũng không thể ngăn chặn khát vọng dân chủ của 26 triệu người Iraq muốn được tự quyết định vận mệnh đất nước.

     Nhiều cuộc pháo kích bằng súng phóng lựu vào các phòng phiếu và 9 vụ đánh bom tự sát cũng không làm chùn bước những phụ nữ mặc áo trùm đen, bế con trên tay tiếp tục đến thùng phiếu. Một số đồng thanh hô "Chúng tôi không sợ".

     Người đàn bà 50 tuổi trả lời phỏng vấn của phóng viên AP "Tôi có sợ không à?  Dĩ nhiên không vì đây là đất nước của tôi".

     Chàng thanh niên 32 tuổi mất một chân vì bị đánh bom vào tháng 10-2004 cho biết "Nếu có phải bò tôi cũng phải tới [phòng phiếu]. Tôi không muốn bọn khủng bố giết những người Iraq khác giống như đã gây cho tôi. Hôm nay, tôi bỏ phiếu vì hòa bình".

     Một cư dân Falluja cho biết "Chúng tôi muốn giống như những người Iraq khác. Chúng tôi không muốn lúc nào cũng đối lập".

     Nhìn chung, nhiều thành phần xã hội thuộc 3 phái Hồi Giáo từng có lịch sử kỳ thị sắc tộc, chia rẽ cũng như đảng cộng sản, phe bảo hoàng đều tham gia vào bước đầu trong tiến trình xây dựng một quốc gia Iraq dân chủ và dung thứ. Phái Shia và Kurd đi bầu đông đảo. Phái Sunni tham gia lẻ tẻ có thể vì bị đe dọa khủng bố và bị mất quyền lãnh đạo.

     Khát vọng dân chủ và lòng can đảm của dân chúng Iraq được dư luận thế giới ngưỡng mộ. 

     Tuy nhiên, phản ứng trong thế giới Á Rập khá phức tạp. Một số hoan nghênh vì hy vọng sớm chấm dứt cảnh đổ máu trong quốc gia anh em. Số khác rất e ngại làn sóng dân chủ hóa sẽ làm lung lay quyền lực.     

     Nhiều thế kỷ qua, quyền quyết định vận mệnh nằm trong tay vua chúa, thực dân và gần đây là chính quyền Saddam Hussein với phái Sunni. Phái Shia và Kurd bị đàn áp dã man mỗi khi chống lại.

     Theo ước tính của Ủy ban Bầu cử Quốc gia sẽ có 8 triệu trong tổng số 14 triệu cử tri đến thùng phiếu để chọn 275 dân biểu Quốc hội Tạm thời trong 111 danh sách với 8,000 ứng viên. Khoảng 280,000 người Iraq hải ngoại đi bầu cử tại 14 quốc gia đang sinh sống.

     Kết quả sơ khởi từ Ủy ban Bầu cử Quốc gia ghi nhận hôm 31-01-05 số cử tri đi bầu trên 57%, vượt trên mức dự đoán.    

     Nhiệm vụ của Quốc Hội Tạm thời là bầu Thủ tướng chính phủ; soạn thảo Hiến Pháp; và chuẩn bị trưng cầu dân ý [cho bản Hiến pháp] vào tháng 12. Nếu được thông qua, sẽ có cuộc tổng tuyển cử tiếp theo. Bằng không, sẽ làm lại từ đầu.

     Phái Shia chiếm 60% và Kurd chiếm 20%  dân số có thể nắm đa số tại Quốc Hội.

     Lần đầu tiên sau 11 thế kỷ, phái Shia do Đại Giáo chủ Ali al-Sistani lãnh đạo có thể nắm quyền tại Iraq khiến cho nhiều quốc gia láng giềng vốn do phái Sunni đương quyền cảm thấy e ngại.

     Hơn nữa, người Sunni tham gia bầu cử rất ít có thể làm trở ngại cho tiến trình dân chủ tại Iraq .

     Tuy nhiên, Thủ tướng Lâm thời Iraq Ayad Allawi phát biểu sau ngày bầu cử "sẽ bắt đầu một cuộc đối thoại quốc gia để bảo đảm mọi người Iraq đều có tiếng nói trong chính quyền tương lai".

     Sự ổn định tình hình Iraq sẽ dẫn tới việc rút quân ngoại quốc là mong đợi của dân chúng Iraq, đồng thời cũng là ý muốn mạnh mẽ của Hoa Kỳ. Tuy nhiên, Hoa Thịnh Đốn không thể xác định lịch trình trước khi có các dấu hiệu ổn định về an ninh.

      Dân chúng Iraq cũng phải chấp nhận một thực tế về sự đồn trú tạm thời của quân Mỹ trong tiến trình bảo đảm an ninh xã hội.

     Không ai chờ đợi tình hình an ninh tại Iraq được cải thiện nhanh chóng, mà có thể xấu hơn vì phản ứng giận dữ của các tổ chức quá khích do bị thất bại trong việc ngăn chặn tiến trình dân chủ  của dân tộc Iraq .

     Tuy nhiên, tiến trình dân chủ tại Iraq chỉ có thể thành đạt nhờ lòng kiên nhẫn, thái độ cương quyết của dân tộc Iraq và Hoa Kỳ.

     Sau khi gặp gỡ với viên chức cầm đầu An ninh của Palestine tại Tel Avis hôm 30-01-05, Bộ trưởng Quốc phòng Do Thái tuyên bố "sẽ chuyển giao việc kiểm soát an ninh tại một số thành phố ở Tây Ngạn (West Bank) cho người Palestine trong những ngày tới". Phía Palestine cũng cho biết vào 02-02-05 sẽ tiếp nhận 4 thành phố đầu tiên là Ramallah, Tulkarem, Qalqiliya và Jericho .

     Do Thái cũng sẵn sàng rút quân khỏi tất cả các thành phố ở Tây Ngạn trong thời gian rất ngắn và trở về vị trí trước khi cuộc xung đột bùng nỗ tháng 9-2000.

     Hai bên đang xúc tiến gấp rút và kỷ lưỡng chi tiết cho cuộc họp Thượng đỉnh giữa nhà lãnh đạo Palestine và Thủ tướng Do Thái vào ngày 08-02-05 nhằm chấm dứt tình trạng thù địch và nối lại đàm phán hòa bình.

     Bộ Quốc phòng Do Thái đã thay đổi qui luật tham chiến "Nơi nào do người Palestine điều hành một các hữu hiệu thì Do Thái sẽ không cần đến các hoạt chống khủng bố".

     Trong khi đó Ngoại trưởng của Palestine cho biết đã gần đạt thỏa ước ngưng bắn với các tổ chức dân quân với điều kiện Do Thái chính thức chấp nhận ngưng bắn và rút quân khỏi Tây Ngạn cũng như thả 7,000 tù binh đang cầm giữ.